DOCUMENTEN BOKKENRIJDERS


Entree            Documenten            Processtukken           Scherp examen

PROCESSTUKKEN

Responsieven bij scherp examen van Leonard Ploum
Herzogenrath 28 mei 1771                         RHCL Maastricht Hs 102





Personeele respondeeringhe van den gedetineer-
den Leonaart Ploum bij scherpere examinatie      
gedaen op den Casteele van s'Hertogenraede     
heden den 28en Meij 1771 ten overstaen van      
de schepenen Werden en Reinckens ende mij      
J.F. Daelen substitut greffier                                 

Eodem et coram iisdem is van weghens den heere officier gesisteert den gedetineerden Leonart Ploum, aen den welcken het decret conditionel van scherpere examinatie van den 14. deeses ende het ghene van den 25en deeses, ordonneerende het voorschreven decret ter executie te stellen voorgelesen sijnde, en bij voorgaende behoorlijcke territie aengemaent hebbende de suijvere en oprechte waerheijt te bekennen, heeft den gedetineerde overal in negativis blijven persisteeren.
En is dienvolghens om twee ueren naer noen op den stoel gebonden en hem soo de schruijven op de duijmen geset geworden en den gedetineerden deese schruijven desentijdt van vijfthien minutten op sijne duijmen gehadt hebbende is hem den eersten stievel aen sijn rechte been aengedaen worden.

En desen stievel drij minutten op sijn been gehad hebbende heeft denselve verclaert mede geweest te sijn bij den diefstal begaen op de pastorije van Hooghen. En dat het eerste daertoe geraeden en daervan gesproken heeft Adolf Steins sulx ten huijse van hem Adolf Steins. En dat denselven hem had laeten roepen door sijne huijsvrouw, en denselven Adolf hem doens gevraegt heeft, ofte hij wilde mede gaen naer Hooghen.

En den gedetineerden voorders niet willende de waerheijt seggen is hem dienselven stievel wederomme om een vierdel voor drij uhren aengedaen geworden aen sijn rechte been. En den gedetineerden deesen stievel vijf en dertigh minutten op sijn been gehadt hebbende, heeft hij versocht denselven losgeschroeft te worden onder verspreeken van alsdan d'oprechte waerheijt te willen bekennen.

En soo deesen stievel losgeschroeft sijnde, heeft den gedetineerden verclaert: dat de huijsvrouw van Adolf Steins hem gedetineerden drij daeghen te voorns ten sijnen huijse heeft comen roepe en dat hij gedetineerden doens niet te huijs en was, en deselve aen sijne schoonouders geseijt hadde dat hij gedetineerden eens soude opcoomen bij haeren man. En dat deselve huijsvrouw van Adolf Steins drij daeghen daernaer wederom tot hem gecomen, seggende hij soude opcomen, hij doens deselve opgevolgt heeft. En dat hij comende ten huijse van Adolf Steins denselven gevonden heeft in sijne stoef en noch bij hem gevonden heeft Peter den haemmaeker, alhier gedetineerden ende Joseph Keijser. En Adolf Steins doens met hem buijten gegaen is aen de stoef, corrigendo schuijr. En Adolf Steins doens aen hem geseijt heeft dat hij hem iet wilde seggen, en soo hij het niet en daede dat hij het hem dan ook niet wilde seggen. Hij gedetineerden daerop geantwoort heeft, soo het iets goets was. Adolf Steins seijde dat het niets goeds en was, maer soo hij het niet daede, en daede verraeden, dat hij dan moeste sterven. Den gedetineerden daerop seijde, dat hij het niemant soude seggen. Adolf Steins hem doens gevraegt heeft ofte hij wilde mede naer Hooghen gaen. Den gedetineerden geseijt heeft dat hij daernaer soude opcoomen.
En hij gedetineerden daernaer naer Adolf Steins opgegaen is ten tijde dat het avonts klok luijde. En hij doens comende ten huijse van hem Adolf Steins hij denselven wederomme gevonden heeft in sijne stoef en hij daer noch gevonden heeft Peter den haemmaker en Joseph Keijser. Dat doens Adolf uijgegaen is, en uijtgegaen sijnde ontrent eene uhr wedergecommen, seggende dat sij souden uijtcommen, dat sij souden gaen. En doens uijtgegaen sijnde hij gedetineerden met Peter den Haemmaeker en Joseph Keijser ende Adolf Steins, en doens gegaen waeren tot aen den bosch de Schiebuk onder Ubach, daer gevonden hebben Dirck den haemmaeker, Nelles in de wandelinghe genoemt Butze Nelles, Jacobus Otten, alle drij gedetineerde alhier en noch twee die hij seijt niet gekent te hebben. En dat sij doens gegaen waeren door de ophoover weijde op Merxstein toe ende aengegaen waeren ten huijse van Baltus Kerkhof, en daer ten eerste ingegaen was Adolf Steins. En doens ten eersten uijtquaem de huijsvrouw van Baltus ende met hem gedetineerden gesprooken heeft, seggende dat sij wat souden blijven staen, dat Baltus soude uijtcoomen. En Baltus doens uijtgecoomen was, en hun den brandewien gebracht heeft, en hij gedetineerden den brandewien gedronken heeft met Joseph Keijser en Peter den haemmaeker. Ende Nellis, en Dirck en Jacobus Otten aldaer ingegaen waeren, en ook die twee die hij niet gekent en heeft. En wanneer sij den brandewien gedronken hadden, Baltus uijtcoomende seijde, laet ons gaen. En Baltus doens met hem gedetineerden, Peter den Haemmaeker ende Joseph Keijser voorop gegaen was, en Adolf Steins met de anderen hun naerquaemen. Bij dewelke ook was de huijsvrouw van Baltus Kerkhof, aenhebbende eenen blauwen kiel en eenen hoet op haer hooft en de haeren afhangende.
Sijnde Baltus Kerkhof doens gearmeert geweest met eene flinte ende ook een sakpistool. En Adolf Steins ook hadde eene sakspistool en ook eenen stock, en hij gedetineerde ook eenen eijken stok hadde. En dat de andere van Ubach ook stocken hadden ende Derick eene flinte.
En wanneer sij tot Hoghen gecoomen, Baltus ingegaen is in een huijs niet verre van de pastorije, in't huijs van den coster aldaer gelijck Peter den haemmaeker hem geseijt heeft. En Baltus met drij die hij niet gekent en heeft uijt hetselve huijs gecomen was, waervan eenen die bruijn haer hadde, aenhebbende eenen bruijnen huijrbrichen rock, gelijck hij gedetineerde. En den anderenblont van haeren, aenhebbende eenen blauwen kiel, soo groot sijnde als Peter den Haemmaeker. En den derden, hebbende swerte haaren, aen hadde eenen griesen surtout, groot sijnde, en dat Peter den haemmaeker hem geseijt hadde dat dit was den coster van Hooghen.
Ende hij gedetineerden op de straet buijten gemelt huijs was blijven staen met Peter de haemmaeker en Joseph Keijser, tot dat de trop gesellen aenquaem en dat doens noch in twee huijsen licht was. En de gesellen van de trop in gemelt hijs ingegaen waeren en Dirck bij hem gebleeven was aen de poot van't huijs. En Nelles, Jacobus Otten en Adolf Steins ook in't huijs ingegaen waeren, ende in't huijs gebleeven waeren ontrent eene halve uhr. En doens Baltus ten eersten uijtquaem als wanneer het licht in gemelte twee huijsen uijt was.En Baltus doens met hun op de pastorije aengegaen was.
Ende Baltus hem gedetineerden heeft doen op schiltwacht staen, en hij gedetineerden op schiltwacht gestaen heeft aen de pastorije iet van de poort af aen een venster. Seggende Baltus dat het daer den sael was waer den pastor sliepe. En ten nagten bij hem op schiltwacht gestaen heeft Peter den haemmaeker, en noch langs de pastorije op schiltwacht gestaen hebben Joseph Keijser, Nelles en Derick den haemmaeker.
En dat de pastorije ingegaen waeren Jacobus Otten, Adolf Steins, Baltus Kerkhof met desselfs huijsvrouwen de andere. Ende dat Adolf Steins een ijser hadde, en daermede gebrooken heeft, en Baltus eene hak hadde dier spitz was gelijk de steenhauwers hebben. En dat de vremde eene won.. hadden, die sij mede gebracht hadden uijt het huijs van den coster van Hooghen, en dat sij laest ingeweest waeren. En dat den coster ook mede gebrooken hadde aan voorseijde pastorije. En dat de gesellen ontrent drij vierdel uhr in de pastorije gebleeven sijn, ende dat hij gesien heeft, dat drijmael uijt de pastorije naar het voorseijde huijs effecten ingedraegen hebben. En dat de huijsvrouw van Baltus ende ook Adolf Steins mede daeraen gedraegen hebben.
En dat wanneer de diefstal gepasseert was Baltus hun aengeroepen heeft en seijde hij soude comen aen't voorseijde huijs, en soo hij Imant hooren daede, dat hun soude aenroepen. En dat hij doens wederom naer het huijs gegaen sijnde aldaer is blijven staen aen de port van't huijs met Peter den haemmaeker, Dirk en Joseph Keijser, en de huijsvrouw van Baltus hun daer brandewien uijtgebracht heeft, en daer in't huijs gebleeven sijn eenen tijdlangh. En daernaer wederom bij hem quaem Baltus Kerkhof en Adolf Steins, en dieselven aen hem seijden, laet ons vortgaen.
En Baltus hem doens gegeven hadde een Cronestuk, twee kopstukken en drij hollantsche schillinghen.
En Baltus en Adolf doens met hun gegaen waeren, en Peter den haemmaeker en Dirk. En de andere van Ubach, Nelles, Jacobus Otten en Joseph Keijser met de twee van Ubach die hij seijt niet gekent te hebben, achtergebleven waeren. En Baltus buijten het dorp Boswiller aen den hof de andere gesellen is blijven afwachten en hij met Adolf Steins, Peter den haemmaeker en Dirk naer Ubach gegaen waere. En dat hij met Adolf Steins gegaen was tot aen sijn huijs.
Heeft den gedetineerden noch verclaert dat Baltus en Adolf Steins hun aengemaent hadde van stil te swiegen en niet daervan te spreeken soo sij bij malcanderen quaemen.
Seggende den gedetineerden voorders dat uijt de pastorije tot Hooghen naer het voormelt huijs aldaer de huijsvrouwe van Baltus gedraegen hadde twee witte packen en Adolf Steins een wit pak ook van de pastorije in dit huijs gedraegen hadd. En dat eenen aenhebbende eenen blauwen kiel en blont van haaren die soo groot was als Peter den haemmaeker, uijt de pastorijegebracht hadde het ding, waer den pastor den segen met in de kerck geeft, omhebbende eene roede cast. En dat Peter den haemmaeker hem geseijt hadde, dat dit het dingh was waermede den segen gegeven wirde, naer hij dat van Peter den haemmaeker gevraegt hadde, wat dit was. En dat het dingh ook was ingedraegen worden in't voorseijde huijs van den coster tot Hooghen.

Heeft den gedetineerden noch bekent van mede geweest te sijn bij den diefstal begaen bij de weduwe Janssen tot Immendorp. En dat acht daeghen te voorns ten huijse van sijne schoonouders wooninghe van hem gedetineerden gecomen was de huijsvrouw van Adolf Steins, en vraeghde waer Leonart was. Den gedetineerden seggende dat haeren man de wacht hadde tot s'Hertogenraede, en soo hij gedetineerden daer was, dat voor hem de wacht soude houden, dat doens sijne schoonouders seijden dat hij op den hoove was. Dat hij gedetineerden eenighe daeghen daernaer hoosen gestrikt hebbende voor de huijsvrouw van Willem Ploum in de Vivat en dat hij naer den Vivat was gegaen, sijnde naermiddaegh tusschen twee en drij uhren, aldaer gevonden heeft Adolf Steins brandewien drincken, hebbende eenen sack om sijn lijf, en dat denselven met Willem Ploum was spreekende van dien, en dat hij gedetineerde was sittende beneffens Adolf Steins. En denselven hem doens aengestooten heeft ende hij Adolf Steijns uijtgaende den gedetineerden hem naergegaen is tot in de weijde van't huijs aen de Vivat, en Adolf Steins doens aen hem geseijt heeft dat sij op den avont souden naer Immendorp gaen bij de weduwe aldaer.
En dat hij gedetineerden uijt den vivat vortgegaen sijnde naer sijn huijs, Adolf Steins daer gelaeten heeft. En dat het op dien naermiddaegh schoonweir wordende, hij naer den hoove gegaen is helpende terf invoeren, ende daer ten avont gegeten hebbende.
En dat hij gedetineerden tusschen negen en thien uhren (corrigendo bij lecture heeft geseijt tusschen thien en elf uhren) gegaen was naer de Hasselder straet achter Ubach tot aen de cruijswegh en dat daer eenen hoop luijdens was staende. Dat op sijn aencomen daer was blijven staen Adolf Steins, Dirk den haemmaeker en Baltus Kerkhof, die daer op eenen steen was sittende en dat deese met hem naer Immendorp gegaen waeren en dat de anderen van den trop voorgiengen.
En comende tot Immendorp Baltus Kerckhoff en Adolf Steins hem hebben doen op schiltwacht staen in eene gats die naer Willer gaet, cort aen den gevel van't huijs van de weduwe Janssen. En dat Peter den haemmaeker gestaen hadde cort aen de poort van't selve huijs. En dat Dirk met ingeweest was en Adolf Steins en Baltus Kerkhof ook ingeweest waeren en Nelles en Jacobus Otten ook ingeweest waeren.
En dat hij wanneer sij gedaen hadden op de straet tot Immendorp gesien hadde Jacobus Otten en Nelles, ende oock daer gesien hadde de twee van Ubach die hij seijde niet gekent te hebben. Dat daervan eene vusse haaren hadde
, denwelken eenen blauwen kiel aenhadde en den anderen swerte haaren, langh van postur aenhebbende eenen griesen surtout. En dat wanneer sij van Immendorp gingen, vermits deese twee uijt den wegh giengen, hij gedetineerden aen Peeter den haemmaeker gevraegt heeft wie dat was. Denselven Peter hem doens geseijt heeft, dat dien met de vusse haaren was Cobus. Den gedetineerden vraeghde of het Teclen Cobus, hij Peter doens seijde van jae, dat het dien was. Seggende den gedetineerden, dat denselven Cobus getrouwt is met Tecla Ploum woonende tot Ubach boven in de straet. En Peter hem geseijt hadde, dat den anderen met de swarte haaren was Coen Kern, seggende dat dien getrout is met een vrouw die maer een oogh heeft, hebbende vier kinderen en woonende tot Ubach boven in de straet, ontrent de Vliegenpoel. Seggende den gedetineerden dat deese twee die hun van hem niet hadden laeten kennen ook mede geweest waeren stehlen naar de pastorij van Hooghen voorseijt.
Seggende den gedetineerden voorders dat Adolf Steins en Peter den haemmaeker hem geseijt hadden, dat sij gebrooken hadden aen eene venster. En dat de gesellen niet langh in't huijs bij de weduwe Janssen gebleven waeren, en wanneer sij gedaen hadden, Peter den haemmaeker hem aengeroepen heeft. En doens ten eersten bij hem gecomen was Baltus Kerkhof, ende hem gegeven heeft drij kop stucken en eenighe bouschen, seggende dat sij daer niet veel gecreegen hadden, dat hij anderssints soude aenhouden het ghene hij gedetineerden hem schuldigh was.
En dat wanneer sij uijt Immendorp giengen, hij buijtende heggen gesien heeft de huijsvrouw van Baltus Kerkhof, aenhebbende eenen blauwen kiel en eenen hoet op haer hooft, met ook een pak gelijk een toegebonden laeken, waerin effecten waeren, en dat dieselve was gaende bij den trop. En dat hij aen Adolf Steins gevraegt hadde wie dit was met het pack op het hooft, denselven hem geseijt hadde, dat het was de huijsvrouw van Baltus Kerkhof. En dat Adolf Steins ook een pak hadde in eenen sack, en dat met hem van Immendorp tot Worken gegaen waeren Baltus Kerkhof en Adolf Steins.
En dat eenen trop van de gesellen vr was en ook eenen achteren. En dat Baltus Kerkhof hem eene flint gelangt hadde, dewelke hij hem tot Worken wedergegeven heeft. En datter noch drij van hooghen daerbij waeren die ook packen hadden, en Adolf Steins hem geseijt heeft dat eenen daervan den coster van Hooghen was, in wiens huijs sij tot Hooghen ingeweest waeren. Dat den voorsten trop van hun gesellen aenginge op den hof Drinhuijsen onder Ubach. En dat daerbij was die voorseijden Cobus met de vusse haaren, en ook den ghenen met de swerte haeren en den griesen surtout aenhadde die Peter den haemmaeker hem geseijt hadde te wesen Coen Kern. En dat hij vermeint dat ook bij den eersten trop gegaen waeren Nelles, Otten en Dirck over Drinhuijsen op Ubach aen. En dat Baltus Kerkhof tot Worken van hun gegaen was en Adolf Steins van daer ook den eersten trop op Ubach aen naergegaen is. Ende hij gedetineerde doens alleen aengegaen was op den hoove onder Ubach en den pachter daer noch niet op sijnde, hij gedetineerde doens van daer naer Ubach toe tot sijn wooninghe gegaen is.

Heeft den gedetineerden noch verclaert dat hij mede daerbij geweest was wanneer sij op den hoove onder Ubach hadden willen stehlen. En dat hem wel wel vierthien daeghen van te voorns daervan gesprooken hadde Baltus Kerkhof, en dat denselvenhem geseijt hadde, dat hij soude speen...n, wanneer het daertoe bequaem was, en dat hij dat soude seggen aen Adolf Steins. En hij gedetineerde doens aen't huijs van Adolf gegaen was s'morgens ten seven uhren en aen denselven geseij heeft dat sij den aenstaenden avont souden comen. Dat Adolf Steins doens naer Merxstein gegaen was.
En dat sij doens des avonts Bij malcanderen gecomen waeren aen de weijden tot Ubach genoemt 'op de kuhrnak'. En dat Adolf Steins doens tusschen thien en elf uhren des avonts bij hem gedetineerden heeft comen cloppen, en dat hij gedetineerden doens met denselven Adolf Steins gegaen is naer voorseijden weijden. En dat aldaer aen dieselve weijden bij hun gecomen sijn Baltus Kerkhof, Nelles voorseijt, Dirk den haemmaeker, en dat doens noch eenen trop gesellen was staende aen de weijde van ververs Enna, en dat hij gedetineerden van dese gesellen ghenen gekent en heeft.
En dat Baltus Kerkhof doens tot hem seijde hij soude met hem voorgaen mits hij op den hoove bekent was. En dat doens hij gedetineerden met denselven Baltus en Adolf Steins gegaen is tot aen den hoove alwaer Baltus en Adolf Steins sijn staen gebleven onder eenen schop. En dat hij gedetineerden doens naer den hoove opgegaen was om het huijs speculeeren. En dat doens het licht noch aen was in de stoef, waer den pachter is slaepende. Dat hem gedetineerden doens de drij honden van den hof naercomende, hij naer deese honden geslagen heeft op dat dieselve souden bellen, vermits hij niet gern gehadt hadde dat den pachter soude bestoolen worden. Sulx uijt redenen dat hij daer seer wel bekent was en den pachter hem veel goeds was doende. En hij gedetineerde doens gegaen is tot Baltus Kerkhof en Adolf Steins, en aen hun geseijt heeft dat het sich nu niet schikde, dat de luijdens op den hoove opwaeren.
Verclaerende den gedetineerden voorders dat d'andere gesellen onder tusschen waeren staende op den driesch van den hoove onder d'eijken aldaer. En dat naer dien den gedetineerden het voorseijde rapport aen Baltus Kerckhof  en Adolf Steins gedaen hadde, die gesellen doens vortgegaen sijn.
Verclaerende den gedetineerden dat het doens was den tijdt van de Vasten en dat het in de Vasten lestleeden gepasseert is worden.

Bij lectur heeft den gedetineerden noch gevoegt, dat Adolf Steins hem geseijt heeft, dat sij hun tot Immendorp langh opgehouden hadden en dat den daegh hun verrascht hadde. Dat sij niet waeren ingecomen op de rechte plaetze en soo sij in de andere caemer ingecomen waeren, dat sij dan meer gevonden hadden en hij gedetineerden ook meer soude gecreegen hebben.

En deese aen den gedetineerden wel duijdelijk voorgelesen sijnde, heeft den gedetineerden overal blijven persisteeren en tot dien, verclaerende niet te connen scrijven eijgenhandigh gehandmerkt

     (was geteekent) Eijghen + handtmerkt van den gedetineerden Leonart Ploum,
      verclaerende niet te connen scrijven
(leger stont) Quod attestamur
(geteekent)   Hendrigh Werden schepen,
D. Rinckens schepen
(onderstont) In fidem
(geteekent)  J.F. Daelen subst. greffier




Naar boven


EMAIL



















INHOUD

Afstammelingen van Bokkenrijders

ENTREE

Verzameld door John van Eekelen
Tekeningen Maaike van Eekelen

REGISTER